ΙΣΡΑΗΛ

Αγαπητοί μου, 
Ποτέ λοιπόν δεν θα τελειώσουν τα βάσανα των δυστυχισμένων Εβραίων; Ο Εικοστός Αιώνας από Χριστού μεσοκόπηκε, ο μεγάλος και φοβερός παγκόσμιος πόλεμος στεφανώθηκε με την νίκη της ελευθερίας και του ανθρωπισμού, ανακαλύφθηκε και η βόμβα του ατόμου που καταργεί στο μέλλον τον πόλεμο, ένας καινούργιος κόσμος  θεμελιώνεται όπου θα βασιλεύει -βροντοφωνούν οι δυνατοί, οι νικητές- η Ειρήνη, η Αγάπη κι η Δικαιοσύνη. Κι ακόμα ο λαός του Ισραήλ, ο περιούσιος, θα τριγυρίζει πάνω στην Γη και κάτω από τον ήλιο χωρίς στέγη, χωρίς πατρίδα, ο αιώνιος άστεγος και άπατρις Περιπλανώμενος; Έτσι δυστυχώς φαίνεται. Γιατί καθώς λένε τώρα, εν' από τα πιο δύσκολα προβλήματα, το δυσκολότερο ίσως, είναι το πρόβλημα της Παλαιστίνης. Οι Άραβες που την κατέχουν από χρόνια, δεν εννοούν να παραχωρηθεί ούτε ένα ελάχιστο μέρος της στους Εβραίους για να κάμουν κι αυτοί ένα μικρό Κράτος εκεί που άλλοτε είχαν ένα τόσο μεγάλο και ένδοξο, με ακρόπολη Σιών, με βασιλέα Δαυίδ, με Σολομώντα. Κι οι Άραβες είναι πολλοί , κι υποστηρίζονται από όλους τους ομόθρησκούς τους που είναι ακόμα περισσότεροι. Θ' ακούσατε δα τι κακό έγινε αυτές τις μέρες στην Αλεξάνδρεια και στο Κάιρο -μίλα μακριά από την Ιερουσαλήμ- και πόσα θύματα Εβραίων προστέθηκαν πάλι στ' απειράριθμα που έχουν πέσει σε όλες τις χώρες του κόσμου, και σε όλους τους μετά Χριστόν αιώνες, αφότου άρχισε ο ατέλειωτος αυτός διωγμός που τον ονόμασαν αντισημιτισμό και θα τελειώσει -φαίνεται- ούτε τώρα μετά την εξόντωση του πιο άγριου και σκληρού αντισημίτη, του Χίτλερ! Αλήθεια οι Εβραίοι έπαθαν τόσα και τόσα και σε' όλους τους καιρούς και μάλιστα στον τελευταίο, ώστε να απορεί κανένας πώς υπάρχουν ακόμα στον κόσμο από δαύτους, πώς δεν αφανίσθηκαν μέχρις ενός...

Πολλοί άνθρωποι, ακόμα και σήμερα, που βλέπουν τα πράγματα "από ψηλά" λένε: Έτσι είναι, οι Εβραίοι δεν θα αποκατασταθούν ποτέ. Είναι γραφτό τους. Τους βαραίνει η κατάρα του Θεού, που σταύρωσαν τον Μονογενή Του. Το λέει και το Ευαγγέλιο: "Το αίμα Του εφ' ημάς και επί τα τέκνα ημών". Και το αίμα του Σταυρωμένου δεν αφήνει σε χλωρό κλαδί τους σταυρωτήδες του και τους απογόνους τους, από τότε έως σήμερα: καταραμένοι! Είναι αλήθεια πως μ' αυτήν την ιδέα οι Χριστιανοί όλων των αιώνων μισούσαν και μάχονταν τους Εβραίους, κι αυτό, το λαϊκό ας πούμε αίσθημα εκμεταλλεύονταν εκείνοι που είχαν άλλους λόγους να είναι αντισημίτες, οικονομικούς, φυλετικούς και καθεξής. Και καθώς είπαμε, το αίσθημα αυτό τόχουν ακόμα πολλοί. Αλλά είναι τόσο παράλογο, τόσο άδικο, τόσο αντιχριστιανικό! Ξεχνούν λοιπόν αυτοί οι Χριστιανοί πως ο ίδιος ο Χριστός , από τον σταυρό Του, είπε: "άφες αυτοίς, ου γαρ οίδασι τι ποιούσι", κι ενώ ο ίδιος ο Χριστός συγχώρησε τους σταυρωτές του, πώς οι οπαδοί Του επιμένουν να τους θεωρούν καταραμένους, να τους καταδιώκουν ή να επιδοκιμάζουν τους διωγμούς; Δεν μπορώ να το καταλάβω. Το δικό μου αίσθημα εξεγείρεται μπροστά σε αυτήν την αδικία, κι από την πρώτη φορά θυμούμαι που είδα με τα μάτια μου διωγμό Εβραίων -ήμουν τότε παιδάκι στην Ζάκυνθο- συμπάθησα τους δυστυχισμένους αυτούς ανθρώπους που υπόφεραν τα πάνδεινα χωρίς να 'χουν κάνει κανένα κακό. Η συμπάθειά μου αυτή διατηρείται από τότε και μεγαλώνει. Συμπαθώ τους Εβραίους που καταδιώχτηκαν και μαρτύρησαν όσο κανένας άλλος λαός στον κόσμο, κι ακόμα εκτιμώ και θαυμάζω τον μεγάλο αυτόν Ισραήλ, έναν από τους δυό μεγάλους λαούς που φάνηκαν στον κόσμο -ο άλλος είναι οι Έλληνες- και που τόσα του χρωστάει η Ανθρωπότης κι ο Πολιτισμός της -Φιλοσοφία, Επιστήμη, Τέχνη- από τον εβραίο Μωϋσή ως τον εβραίο Αϊνστάιν. 

Έτσι κι ο δύστυχος Σάυλωκ στον "Έμπορο της Βενετίας" του Σαίξπηρ, δεν μπορούσε να καταλάβει τον άδικο κατατρεγμό της φυλής του από όλες τις άλλες φυλές, ούτε τι διαφορά έχει ο Χριστιανός από Εβραίο, αφού κι οι δυό είναι άνθρωποι. "Δεν ζεσταινόμαστε, λέει, με τα ίδια καλοκαίρια; δεν κρυώνουμε με τους ίδιους χειμώνες, δεν αρρωσταίνουμε με τις ίδιες αρρώστιες και δεν γιατρευόμαστε με τα ίδια γιατρικά; Αν με γαργαλέψεις δεν θα γελάσω, αν με τρυπήσεις δεν θα πονέσω, κι αν με προσβάλεις δεν θα εκδικηθώ;" Και μ' όλο του  το δίκιο ο Σάυλωκ γυρεύει να εκδικηθεί, πληρώνοντας το μίσος με μίσος, το κακό με το κακό. Δεν το κατορθώνει όμως , όπως κανένας Εβραίος δεν το κατέφερε μέχρι σήμερα. οι εχθροί τους είναι πάντα περισσότεροι, δυνατότεροι και τους νικούν. Τον παλιό καιρό οι Ρώσοι, προχτές οι Γερμανοί, σήμερα οι Άραβες. Αν μαλάκωσαν πια οι Χριστιανοί, δεν μαλακώνουν τώρα οι Μουσουλμάνοι. Πιθανότατα το όνειρο των Σιωνιστών θα μείνει και πάλι όνειρο κι ο λαός Ισραήλ δεν θα αποκτήσει ποτέ την παλιά του πατρίδα. Ας μην πιστεύουμε τουλάχιστον ότι αυτό δεν γίνεται, επειδή είναι τάχα "καταραμένος"...
ΦΑΙΔΩΝ

(άρθρο του νεανικού και φιλολογικού περιοδικού "Η Διάπλασις των Παίδων", τεύχος 4-11 Αυγούστου 1945. Φαίδων πρέπει να είναι το λογοτεχνικό ψευδώνυμο του λογοτέχνη Γρηγόρη Ξενόπουλου, ο οποίος ήταν διευθυντής της έκδοσης)